Şirket Nasıl Kurulur? Şahıs, Limited ve Anonim Adımları

Şirket nasıl kurulur sorusunun kısa cevabı şu: önce şahıs, limited ya da anonim türünü seçersiniz, sonra ana sözleşmeyi hazırlayıp MERSİS üzerinden başvurur, noter ve ticaret sicili tescilini tamamlar, en son vergi dairesi ve SGK kaydınızı yaptırırsınız. Şahıs işletmesi vergi dairesiyle başlar, sermaye şirketleri ticaret siciliyle.

Aşağıda üç türün farkını, her türün adımlarını ve kuruluştan sonra yapmanız gerekenleri sırasıyla bulacaksınız. Tutar ve ücretler her yıl değişebildiği için ilgili yerlerde yılı ve teyit edeceğiniz resmi sayfayı belirttim.

Kısaca

  • Şahıs işletmesi hızlı ve ucuzdur ama sorumluluk sınırsızdır.
  • Limited ve anonim şirkette sorumluluk sermaye ile sınırlıdır.
  • Sermaye şirketleri MERSİS, noter ve ticaret sicili üzerinden kurulur.
  • Kuruluştan sonra vergi dairesi, SGK ve mali müşavir işleri başlar.
Şahıs, limited ve anonim şirketin sermaye ve sorumluluk farklarını gösteren üç sütunlu karşılaştırma görseli
Üç türün temel farkı sorumluluk ve sermayede.

Şahıs, limited ve anonim şirket arasındaki fark nedir?

Şirket kurmadan önce vereceğiniz en önemli karar türdür, çünkü sorumluluğunuzu, vergilendirme biçiminizi ve ileride ortak ya da yatırımcı alıp alamayacağınızı bu karar belirler. Şahıs işletmesinde işletme ile siz hukuken aynı kişisiniz. Limited ve anonim şirket ise ayrı bir tüzel kişiliktir.

ÖzellikŞahıs işletmesiLimited şirketAnonim şirket
Ortak sayısıTek kişi1 ila 50 ortakEn az 1 pay sahibi
Asgari sermayeYok50.000 TL250.000 TL
SorumlulukTüm mal varlığıSermaye payı kadarSermaye payı kadar
VergiGelir vergisiKurumlar vergisiKurumlar vergisi
Kuruluş yeriVergi dairesiTicaret siciliTicaret sicili

Tablodaki sermaye tutarları 7511 sayılı Kanunla Türk Ticaret Kanunu’na eklenen düzenlemeye dayanır ve 2026 yılı için geçerlidir. Kayıtlı sermaye sistemini kullanan halka açık olmayan anonim şirketlerde başlangıç sermayesi daha yüksektir. Güncel tutarı Ticaret Bakanlığı’nın resmi sayfasından teyit edin.

İpucu: Tek başınıza, düşük riskle ve küçük bir hizmet işiyle başlıyorsanız şahıs işletmesi yeterlidir. Ortak almayı, ciddi borçlanmayı ya da müşteriye fatura keserken sorumluluğu sınırlamayı düşünüyorsanız limited şirkete bakın.

Şahıs işletmesi nasıl kurulur?

Şahıs işletmesi kurmak üç türün en kısasıdır. Ticaret siciline tescil için ana sözleşme gerekmez. Başvuruyu vergi dairesine yaparsınız, daire işyerinizi yoklar ve vergi levhanız düzenlenir.

Şahıs işletmesi için gereken belgeler

  • Nüfus cüzdanı ya da kimlik kartı fotokopisi
  • İkametgâh belgesi
  • İşyeri kira sözleşmesi ya da mülkiyet belgesi
  • Esnaf ve sanatkâr odası kaydı (faaliyetiniz gerektiriyorsa)
  • Vesikalık fotoğraf

Vergi dairesinde işe başlama bildirimini verdikten sonra yazar kasa, fatura ve SGK Bağ-Kur kaydı gibi işlemler sizi bekler. Faaliyetinize göre oda ya da meslek odası kaydı gerekebilir. Bu başlıkta işlemlerin sırası faaliyet koduna göre değişir, bu yüzden vergi dairesinden alacağınız bilgiyle ilerleyin.

Dikkat: Şahıs işletmesinde borç ve zararlardan kişisel mal varlığınızla sorumlu olursunuz. Büyük kredi, kefalet ya da yüksek tutarlı kira yükümlülüğü alacaksanız bu riski önceden hesaplayın.

Limited şirket nasıl kurulur, hangi adımlar izlenir?

Limited şirket, küçük ve orta ölçekli işletmelerin en çok seçtiği türdür. Ortaklar yalnızca koydukları sermaye payı kadar sorumlu olur. Kuruluş, Ticaret Bakanlığı’nın Merkezi Sicil Kayıt Sistemi olan MERSİS üzerinden yürür. MERSİS, ticaret sicilindeki şirket kayıtlarının tek merkezde tutulduğu resmi sistemdir.

  1. Şirket unvanını ve faaliyet konusunu belirleyin, unvanın başka şirketle çakışmadığını MERSİS’te sorgulayın.
  2. Ortakların kimlik bilgilerini, sermaye paylarını ve müdür atamasını netleştirin.
  3. Ana sözleşmeyi MERSİS üzerinden hazırlayın ya da mali müşavirinize hazırlatın.
  4. Kurucuların ve şirketi temsil edecek kişilerin noterde imza beyannamesini verin.
  5. Ticaret sicili müdürlüğünde tescil yaptırın, gerekli harç ve ilan ücretlerini ödeyin.
  6. Vergi dairesinde kaydınızı açtırın ve SGK işyeri tescilinizi yapın.

Sermayenin ödeme şekli de önemlidir. Limited şirkette taahhüt edilen sermayenin dörtte birinin tescilden önce ödenmesi, kalanın ise yirmi dört ay içinde tamamlanması gerekir. Bu oranlar Türk Ticaret Kanunu’na dayanır, ancak güncel uygulamayı ticaret sicili müdürlüğünüzden sormanız iyi olur.

İpucu: Ana sözleşmedeki faaliyet konusunu çok dar yazmayın. İleride eklemek için ana sözleşme değişikliği, yani ek ücret ve ilan gerekir.

Limited şirket kuruluşunun unvan sorgusundan SGK kaydına kadar beş adımını sıralayan görsel
Kuruluş sırası unvan sorgusuyla başlar, SGK kaydıyla biter.

Anonim şirket ne zaman tercih edilir?

Anonim şirket, sermayenin paylara bölündüğü ve payların devrinin daha esnek olduğu türdür. Yatırım almayı, hisse devrini ya da ileride halka arzı düşünen girişimler genellikle bu türü seçer. Yatırımcıya sunum hazırlıyorsanız pitch deck hazırlama rehberimiz işinize yarar.

Kuruluş adımları limited şirkete benzer, fakat yönetim kurulu oluşturulur ve ana sözleşme daha ayrıntılıdır. Asgari sermaye 250.000 TL’dir. Bunun dörtte biri tescilden önce, kalanı yirmi dört ay içinde ödenir.

Anonim şirkette yönetim kurulu ve denetim

Anonim şirketlerde yönetim kurulu üyeleri seçilir, genel kurul toplantıları yapılır ve defter tutma kuralları daha sıkıdır. Bu yüzden mali müşavir ve avukat maliyetiniz limited şirkete göre genellikle yüksek olur.

Dikkat: 2024 öncesinde kurulmuş ve sermayesi yeni asgari tutarın altında kalan limited ve anonim şirketlerin, sermayelerini 31 Aralık 2026 tarihine kadar yükseltmesi gerekiyor. Aksi halde şirket kanun gereği infisah etmiş, yani sona ermiş sayılır. Süre uzatımı olup olmadığını Resmî Gazete’den kontrol edin.

MERSİS ve ticaret sicili işlemleri nasıl yürür?

MERSİS’e e-Devlet, mobil imza ya da e-imza ile girersiniz. Sistemde şirket bilgilerini, ortakları ve ana sözleşme taslağını girer, ardından başvuruyu ilgili ticaret sicili müdürlüğüne iletirsiniz. Resmi giriş sayfası MERSİS’in kendi sitesidir.

Ticaret sicili müdürlüğü evrakı inceler, eksik varsa size bildirir. Evrak tam ise şirket tescil edilir, Ticaret Sicili Gazetesi’nde ilan edilir ve size sicil tasdiknamesi verilir. Bu süre dosyanın tam olmasına bağlı olarak genellikle birkaç iş günüdür, ancak yoğunluğa göre uzayabilir.

AdımNeredeÇıktı
Unvan sorgusuMERSİSUygun unvan
Ana sözleşmeMERSİS ve noterİmzalı sözleşme
TescilTicaret siciliSicil tasdiknamesi
Vergi kaydıVergi dairesiVergi levhası

Harç, noter ve ilan ücretleri her yıl güncellenir. Rakamı bir blogdan kopyalamak yerine ilgili ticaret odasından ve noterden o günkü tarifeyi isteyin.

Kuruluştan sonra vergi dairesi ve SGK işlemleri nelerdir?

Tescil biter bitmez asıl işletme yükümlülükleri başlar. Vergi dairesine işe başlama bildirimi verirsiniz, işyeri yoklanır ve vergi levhası çıkar. Şirketiniz kurumlar vergisi mükellefidir. Güncel oran yıla göre değişebildiği için Gelir İdaresi Başkanlığı sayfasından geçerli oranı teyit edin.

SGK tarafında işyeri tescili yaparsınız, çalışan alacaksanız işe giriş bildirgesi verirsiniz. Şirketin banka hesabını açar, gerekirse e-fatura ve e-arşiv fatura sistemine geçersiniz. Yeni kurulan firmaların yasal yükümlülüklerini ayrı bir yazıda toparladık.

Mali müşavir seçerken nelere bakılır

Mali müşavir, defter tutma, beyanname ve SGK bildirimlerini sizin adınıza yürütür. Seçerken sektörünüzde çalışmış olmasına, iletişimine ve aylık ücretin neleri kapsadığına bakın. Ücreti yazılı sözleşmeyle netleştirin.

İpucu: Kuruluştan önce mali müşavirle bir görüşme yapın. Faaliyet kodu, vergi türü ve kuruluş sırası konusunda ücretsiz ya da düşük maliyetli görüş alabilirsiniz.

Şirket kurmadan önce tamamlanması gereken altı maddelik kontrol listesi görseli
Başvurudan önce bu altı maddeyi tamamlayın.

Şirket kurmadan önce nakit ve plan hazırlığı nasıl yapılır?

Kuruluş masrafı yalnızca başlangıçtır. İlk aylarda kira, mali müşavir, SGK primi ve reklam gideri gelirden önce başlar. Bu yüzden önce yazılı bir ticari plan hazırlayın, sonra ilk üç ayın giderini ayrı bir tabloda hesaplayın.

Nakit tarafında 13 haftalık nakit akışı tahmini kurmak, sermayenizin ilk aylarda yetip yetmeyeceğini erken gösterir.

  • Aylık sabit giderleri tek tek yazın
  • İlk satışın tahsil süresini gerçekçi tahmin edin
  • Sermaye dışında en az üç aylık yedek ayırın
  • Ortaklar arasında rol ve kâr paylaşımını yazılı yapın

Sıkça Sorulan Sorular

Şirket kurmak için kaç lira gerekir?

Şahıs işletmesinde asgari sermaye yoktur, limited şirkette 50.000 TL, anonim şirkette 250.000 TL sermaye taahhüdü gerekir. Buna harç, noter, ilan ve mali müşavir giderleri eklenir. Ücretler her yıl güncellendiği için o günkü tarifeyi ticaret odası ve noterden öğrenin.

Şirket kurmak için mali müşavir şart mı?

Kuruluş başvurusunu tek başınıza yapabilirsiniz, ancak defter tutma ve beyannameler için kuruluştan sonra mali müşavir ya da muhasebeci ile çalışmak pratikte zorunlu hale gelir. Hataların ceza doğurabildiği vergi işlerinde profesyonel destek riskinizi azaltır.

Şirket kurulumu ne kadar sürer?

Evraklar tam ve unvan uygunsa ticaret sicili tescili genellikle birkaç iş gününde sonuçlanır. Vergi dairesi yoklaması ve SGK işlemleriyle birlikte işe başlamanız yaklaşık bir iki hafta sürebilir. Dosyada eksik çıkarsa süre uzar.

Evden şirket kurulabilir mi?

Evet, faaliyet konunuz ev adresinde yapılmaya uygunsa ikametgâh adresi iş yeri olarak gösterilebilir. Ancak kira ya da kat maliki izni, apartman yönetim planı ve belediye uygunluğu gibi koşulları önceden kontrol etmeniz gerekir.

Tek kişiyle limited şirket kurulabilir mi?

Evet. Türk Ticaret Kanunu tek ortaklı limited ve anonim şirket kurulmasına izin verir. Ortak aynı zamanda müdür olabilir. Bu yapı, sorumluluğu sermaye ile sınırlamak isteyen tek girişimciler için sık kullanılır.

Şirket kurmak için nereden başlamalı?

Önce işinizin risk düzeyine ve ortak yapısına bakıp türü seçin. Sonra MERSİS’te unvan sorgusu yapın, mali müşavirle kısa bir görüşme ayarlayın ve ilk üç ayın giderini yazın. Tutarları ve oranları işleme girmeden önce resmi sayfalardan teyit edin.

mostbet betebet giriş süperbahis giriş oslobet giriş extrabet xslot vbet grandsapphirebet